برش بتن چیست و چرا در پروژههای ساختمانی به آن نیاز داریم؟
در تعریف برش بتن میتوان گفت که در این فرایند قسمتی از ساختار بتن به دلایل خاصی برش داده میشود که معمولاً برای این کار از دستگاه ها و تجهیزات ویژه ای استفاده میگردد. همچنین فرایند برش به دلیل اهمیت بسیار بالایی که در عملکرد سازه دارد لازم است توسط افراد متخصص و آشنا در این زمینه صورت گیرد تا بتن اجرایی از کیفیت و کارایی لازم برخوردار باشد.
در گذشته برای این کار معمولاً از روش های تخریب بتن مانند استفاده از پیکور استفاده میشد که با معایب بسیاری نیز همراه بود. ولی امروزه با استفاده از روش های نوین برش بتن میتوان به آسانی بتن را برش داد و یک سطح صاف و هموار را بر روی ناحیه برش ایجاد کرد.
همچنین در این فرایند برخلاف روش های قدیمی تخریب بتن هیچ گونه آلودگی و گرد و غباری ایجاد نمیشود و همین موضوع نیز باعث تسهیل در فرایند کاری عوامل اجرایی میگردد. علاوه بر آن در روش های نوین برش بتن به دلیل استفاده از دستگاه های ویژه در این زمینه، هیچ گونه فشار و ضربه ای به ساختار اصلی بتن وارد نمیشود و همین موضوع نیز مانع از ایجاد ترک هایی در ساختار بتن میگردد.
در کنار این موارد جداسازی بخش های از بتن به روش های نوین به دلیل استفاده از تجهیزات پیشرفته برای این کار از دقت و ظرافت بیشتری برخوردار است. همچنین فرایند اجرایی آن با آلودگی صوتی همراه نخواهد بود و همین موضوع نیز باعث شده برش بتن بتواند روش مناسبی برای جداسازی بتن در نواحی مسکونی و شلوغ باشد. امروزه از روش های مختلفی برای برش و جداسازی بخش های مختلف بتن استفاده میشود و هر کدام از آنها از قابلیت هایی برخوردار هستند که در ادامه به معرفی آنها خواهیم پرداخت.
روش های برش بتن کدام است؟
برش بتن به روش های مختلفی قابل اجرا بوده و در هر کدام از آنها از دستگاه ها و تجهیزات خاصی استفاده میشود. با برش بخش هایی از بتن میتوان به قسمت های مختلف ساختمان دسترسی پیدا کرد و از این فرایند میتوان برای نصب سیم کشی ها، لوله کشی ها و دیگر تجهیزات داخلی بهره گرفت.
همچنین برش بخش های مختلف بتن میتواند راهکار مناسبی برای تعمیرات در ساختمان و تغییرات در ساختار آن باشد. از جمله روش های نوین و کاربردی برش بتن که به صورت گسترده در اجرای سازه های بتنی مورد استفاده قرار میگیرند میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
• برش بتن به روش کرگیری (Core drilling)
• برش بتن با استفاده از کاتر (کفبر) (Cutter machines)
• برش بتن سیمی یا سیم الماسه (Wire Sawing machines)
• برش بتن با استفاده از دیواربر یا والسا (Wall Sawing machines)
• تخریب بتن با استفاده از دستگاه اسپیلتر
• برش بتن با دستگاه واترجت
برش بتن به روش کرگیری (Core drilling) چیست؟
برش بتن به روش کرگیری از روش های کاربردی برش مقاطع بتنی بوده که از طریق ابزارهای پیشرفته و تخصصی انجام میشود. این روش که با عنوان مغزه گیری بتن نیز شناخته میشود کاربرد بسیاری در پروژه های عمرانی دارد و از آن میتوان برای برش و جداسازی بخش های مختلف بتن استفاده کرد.
امکان برش میلگردهای مدفون در بتن از طریق روش کرگیری وجود دارد و از این نظر جزو روش های محبوب و کاربردی در برش مقاطع بتنی به شمار میرود. همچنین با استفاده از این روش میتوان به عمق بتن نفوذ کرد و با برداشت مغزه های داخلی بتن و آزمایش بر روی آنها به میزان کیفیت و کارایی بتن اجرایی پی برد.
همچنین این آزمایش ها میتوانند روش مناسبی برای تشخیص میزان مقاومت کششی، خمشی، فشاری و غیره بتن باشند. از دیگر کاربردهای روش کرگیری میتوان به استفاده از آن در ایجاد بازشو در ساختار بتن مسلح اشاره کرد. این دستگاه ها به طور معمول ۲۰ سانتیمتر قطر و ۱۵ سانتیمتر عمق دارند و از آنها میتوان برای کاشت آرماتور نیز استفاده کرد. از آن جایی که امکان برش میلگردهای مدفون شده در بتن از طریق دریل وجود ندارد دستگاه کرگیری میتواند ابزار بسیار مناسبی برای برش بتن و کاشت میلگرد باشد.
ویژگی ها و مزایای برش بتن به روش کرگیری چیست؟
برش بتن به روش کرگیری با مزایای بسیاری همراه بوده که باعث میشود این روش در بسیاری از سازه های بتنی مورد استفاده قرار گیرد. از جمله مزایای روش کرگیری میتوان به سرعت بالای برش و کیفیت بالای عملیات اجرایی آن اشاره کرد.
همچنین این روش به دلیل فرایند اجرایی خاصی که دارد هیچ گونه آلودگی صوتی را در حین فرایند برش تولید نمیکند. در کنار این موارد در روش کرگیری امکان اجرای عملیات برش در دو سطح افقی و عمودی وجود دارد و با استفاده از آن میتوان سوراخکاری هایی را با عمق و قطر دلخواه در بتن ایجاد کرد. در آخر این روش مانع از وارد آمدن هر گونه ترک و آسیب به ساختار بتن مسلح میشود.

برش بتن با استفاده از کاتر (کفبر) (Cutter machines) چیست؟
در کنار روش ها متعدد برش بتن از دستگاه های کاتر (کفبر) نیز میتوان برای برش مقاطع بتنی استفاده کرد. این دستگاه ها مکانیسم هیدرولیکی، برقی و دیزلی دارند و بر روی آنها از دیسک های الماسه استفاده میشود که امکان برش سطوح بتنی را فراهم میکنند. همچنین با استفاده از دستگاه های کاتر میتوان شیارهایی به عمق ۵۰ سانتیمتر را در بتن ایجاد کرد که البته عمق نهایی شیار با این دستگاه ها بستگی به اندازه دیسک الماسه آنها دارد.
کاترها میتوانند ابزار بسیار مناسبی برای برش سطوح مختلف به ویژه سطوح بتنی باشند که از آنها میتوان برای جداسازی قسمت های خراب پیاده روها، پارکینگ ها و کف های بتنی نیز استفاده کرد. همچنین با استفاده از این دستگاه ها و با برش بتن میتوان فضای لازم برای نصب تجهیزات داخلی و تأسیساتی را در سطوح آن فراهم نمود.
دقت برش مقاطع بتنی با استفاده از کاتر بالا بوده که دلیل این موضوع نیز میتواند سطح برش صاف و یکدست این دستگاه ها باشد که فرایند اجرایی آن را آسان تر میکند. هر چند که ممکن است این روش برای مقاطع بتنی که از ضخامت بسیار بالایی برخوردار هستند زیاد کاربردی نباشد ولی با این وجود از طریق آن میتوان برش های دقیق و ظریفی را در بتن ایجاد کرد و تغییرات لازم را در بخش های مختلف سازه های بتنی اعمال نمود. در آخر از دستگاه های کاتر معمولاً برای برش بتن در کف استفاده میشود و امکان استفاده از آن برای برش در سطوح غیر افقی مانند دیوارها وجود ندارد.
مزایا و ویژگی های برش بتن با دستگاه کاتر چیست؟
ویژگی ها و مزایای برش بتن با دستگاه کاتر باعث شده این روش از محبوبیت خاصی در بین استفاده کنندگان برخوردار باشد. در ابتدا به دلیل پایین بودن قیمت دستگاه و تجهیزات مصرفی در این روش فرایند برش با هزینه نسبتاً پایینی همراه بوده و از این نظر جزو روش های پرمتقاضی به شمار میرود.
همچنین امکان استفاده از این روش برای برش بخش های مختلف بتن با حجم متوسط وجود دارد و فرایند اجرایی آن برای این بخش ها نیز از کیفیت بالایی برخوردار است. تنها مورد خاص در این زمینه سرعت پایین برش بوده که لازم است قبل از بکارگیری این روش به این موضوع نیز توجه شود.

برش بتن سیمی یا سیم الماسه (Wire Sawing machines) چیست؟
از دیگر روش های کاربردی برای برش مقاطع بتنی میتوان به برش بتن سیمی یا سیم الماسه اشاره کرد که امکان اجرای آن بر روی انواع سطوح بتنی در حالت افقی، عمودی و حتی زاویه دار نیز وجود دارد. در این روش برای برش سطوح بتنی از سیم الماسه استفاده میشود که تنظیمات آن نیازمند تخصص و مهارت بالای اپراتور است تا عملیات برش باکیفیت و کارایی بالا صورت گیرد.
این روش سرعت اجرایی بالایی دارد که میتوان از آن برای برش در ابعاد بزرگ نیز استفاده کرد. در رابطه با نحوه عملکرد سیم الماسه در فرایند برش میتوان گفت که این سیم همانند یک مدار بسته عمل کرده که اتصال آن از طریق ایجاد دو سوراخ در مقطع بتنی دیوار صورت میگیرد.
این سیم با عبور از این سوراخ ها به سمت دستگاه محرک برگشته و یک حلقه را تشکیل میدهد. سپس با روشن کردن دستگاه سیم الماسه در حالت حلقه مانند خود به چرخش درآمده و فرایند برش بتن آغاز میشود.
از آن جایی که پاره شدن سیم الماسه در حین برش میتواند بسیار خطرساز باشد لازم است در کار با این دستگاه ها نکات و اصول ایمنی حتماً رعایت شود. به عنوان مثال اپراتور در حین کار با دستگاه لازم است به اندازه کافی با آن فاصله داشته باشد تا در صورت پارگی احتمالی سیم دچار آسیب نشود.
ویژگی ها و مزایای برش بتن با سیم الماسه چیست؟
از ویژگی ها و مزایای برش بتن با سیم الماسه میتوان به امکان ایجاد اشکال مختلف در بتن از طریق این روش اشاره کرد که باعث میشود کاربرد گسترده تری داشته باشد. همچنین امکان استفاده از روش سیم الماسه در سطوح افقی، عمودی و شیب دار نیز وجود دارد.
علاوه بر آن برش در این روش به صورت پیوسته بوده و از سرعت اجرایی بالایی نیز برخوردار است. همچنین برش با سیم الماسه با آلودگی صوتی همراه نخواهد بود و از آن میتوان برای برش مقاطع بتنی با ضخامت بالا نیز استفاده کرد. در آخر میتوان به عدم محدودیت در ابعاد برش با این روش اشاره کرد که میتواند برای زمینه های مختلف کاری بسیار کاربردی باشد.
برش بتن با استفاده از دیواربر یا والسا (Wall Sawing machines) چیست؟
دیواربر یا والسا از دیگر دستگاه هایی هستند که میتوان از آنها برای برش بتن استفاده کرد. این دستگاه ها بر روی انواع دیوارها و سطوح عمودی به ویژه سطوح عمودی بتنی قابل نصب هستند و از نیروی هیدرولیکی آنها میتوان برای برش این سطوح استفاده کرد.
دیواربرها دقت برش بالایی دارند و سطح که از طریق آنها برش داده میشود معمولاً حالت صاف و هموار دارد که دلیل این موضوع نیز میتواند استفاده از تیغه های برش برای این کار باشد. همچنین از این دستگاه ها میتوان برای برش سطوح بتنی که بخش پشتی آنها آزاد نیست نیز استفاده کرد.
امکان استفاده از دیواربر حداکثر تا عمق ۴۵ الی ۶۰ سانتیمتر وجود دارد و این دستگاه ها برای برش بتن با ضخامت بیشتر از این مقادیر دارای محدودیت هستند.
علاوه بر آن اجرای برش های عمیق و نیمه عمیق با دستگاه دیواربر میبایست به صورت چند مرحله ای انجام شود و امکان پوشش تمام عمق مورد نظر طی یک مرحله وجود ندارد. همچنین لازم است برای این کار قطر تیغه نیز افزایش پیدا کند تا عملیات برش به صورت دقیق و باکیفیت بالا صورت گیرد.

تخریب بتن با استفاده از دستگاه اسپیلتر
در کنار روش های مختلف برش بتن میتوان از دستگاه اسپیلتر نیز برای تخریب مقاطع بتنی استفاده کرد. این دستگاه قدرت بسیار بالایی دارد و میتواند هر نوع بتنی با درجه مقاومت بالا را نیز تخریب کند. همچنین قدرت این دستگاه به حدی بالا بوده که امکان خرد کردن انواع سنگ ها با درجه سختی بالا با استفاده از آن وجود دارد. نحوه استفاده از دستگاه اسپیلتر بدین صورت بوده که ابتدا در داخل بتن مورد نظر سوراخی به عمق ۵۰ سانتیمتر را حفر میکنند.
در مرحله بعد جهت جلوگیری از لرزش دستگاه اسپیلتر و لغزش احتمالی آن، گوه های جک دستگاه را در حالت مناسب تنظیم میکنند. در نهایت پس از آماده سازی دستگاه و روشن کردن آن نیروی هیدرولیکی پرقدرتی به بتن وارد میشود که باعث تخریب آن میگردد. لازم به ذکر است که امکان استفاده از این دستگاه برای برش بتن در زوایای مختلف و حتی در سطوح شیب دار نیز وجود دارد. در آخر میتوان از دستگاه اسپیلتر در عمق آب و به منظور تخریب انواع سطوح به ویژه سطوح بتنی نیز استفاده کرد.
برش بتن با واترجت چگونه انجام میشود؟
برش با واترجت از دیگر روش های کاربردی در برش و جداسازی بتن بوده که در آن از دستگاهی با نام واترجک استفاده میشود. در این دستگاه آب از یک روزنه بسیار کوچک عبور کرده و با فشار بسیار بالایی خارج میشود. این فشار هیدرواستاتیک ایجاد شده باعث جداسازی سنگدانه های ریز بتن در محل برخورد آب شده و زمینه را برای برش بتن فراهم میکند.
البته برای این کار در کنار آب از ترکیبات دیگری نیز استفاده میشود تا عملیات برش با کیفیت و کارایی بالا صورت گیرد. فشار آب وارد شده بر بتن در این روش در محدوده ۱۰۰ الی ۱۴۰ مگاپاسکال بوده که به آسانی میتواند باعث جداسازی بخش هایی از ساختار بتن شود و برش آن را میسر کند.
از طرفی با استفاده از واترجک میتوان بخش های آسیب دیده بتن را جدا نمود و میلگردهای جاسازی شده در آن را مورد ارزیابی قرار داد.
البته کاربرد واترجک فقط به این موارد محدود نبوده و از آن میتوان برای برش فولاد و زنگ زدایی میلگردها نیز استفاده کرد. قدرت این دستگاه با تنظیم فشار آب قابل تغییر خواهد بود و استفاده از آن در فرایند برش بتن باعث افزایش سرعت فرایند کاری، کاهش آلودگی های ایجاد شده و غیره میگردد.
قیمت برش بتن چقدر است؟
قیمت برش بتن به فاکتورهای مختلفی بستگی دارد که لازم است قبل از اجرا مورد بررسی قرار گیرند. اولین فاکتور مهم در این زمینه نوع برش بوده و اینکه از چه تجهیزاتی برای این کار استفاده میشود. در هر کدام از روش های مختلف برش (کرگیری، کاتر، سیم الماسه، واترجک و غیره) به دلیل فرایند اجرای خاصی که دارند و دستگاه های ویژه ای که برای این کار مورد استفاده قرار میدهند قیمت برش بتن متفاوت خواهد بود. هر چه دقت و سرعت اجرایی فرایند برش بیشتر باشد و در آن از تجهیزات پیشرفته تری استفاده شده باشد به طبع اجرای آن نیز با هزینه های بالا همراه خواهد بود.
فاکتور مهم دیگر در این زمینه ضخامت مقطع بتنی بوده که باعث تفاوت در قیمت و هزینه های نهایی برش میشود. هر چه ضخامت مقطع بتنی بیشتر باشد استهلاک سیستم برش نیز بالاتر خواهد بود و همین موضوع نیز میتواند بر قیمت نهایی برش تأثیرگذار باشد. فاکتور تأثیرگذار دیگر بر قیمت برش بتن حجم برش بوده که باعث تفاوت در هزینه های نهایی میشود. هر چه حجم بتن برش داده شده بیشتر باشد نیاز به صرف انرژی و زمان بیشتری بوده و همین موضوع نیز باعث بالا رفتن قیمت ها نیز میشود.
البته در کنار این موارد لازم است دیگر هزینه ها از جمله هزینه عوامل اجرایی و هزینه جابجایی دستگاه ها و تجهیزات را نیز لحاظ کرد. در آخر جهت آشنایی بیشتر با روش های مختلف برش بتن و هزینه های اجرای آنها میتوانید با کارشناسان ام ک بتن در ارتباط باشید.
کلام پایانی
در برخی ساخت و سازها و به ویژه در سازه های بتنی لازم است بخشی از بتن اجرایی مورد برش قرار گیرد که این کار از طریق دستگاه های خاصی صورت میگیرد. از آن جایی که برش بتن مزایای بیشتری در مقایسه با تخریب آن دارد میتوان از آن برای تعمیر بتن و یا تغییر در ساختار سازه های بتنی نیز استفاده کرد.
این روش برخلاف روش های قدیمی تخریب باعث ایجاد آلودگی صوتی و گرد و غبار نمیشود و از سرعت اجرایی و دقت بالایی نیز برخوردار است. همچنین از برش بتن میتوان برای ایجاد فضاهای کافی جهت نصب لوله کشی، سیم کشی و غیره نیز استفاده کرد.
از روش های مختلف برش که به صورت گسترده در این زمینه مورد استفاده قرار میگیرند میتوان به برش به روش کرگیری، برش با استفاده از کاتر (کفبر)، برش سیمی یا سیم الماسه، برش با استفاده از دیواربر، برش با استفاده از دستگاه اسپیلتر و برش بتن با واترجت اشاره کرد. هر کدام از این روش ها از ویژگی ها و قابلیت های خاصی برخوردار هستند که بسته به نیاز و شرایط کاری میتوان از آنها در فرایند برش بتن در بخش های مختلف سازه های بتنی استفاده کرد.
