درزگیر بتن چیست؟ راهنمای جامع انواع درزبند بتن

درزبند بتن و دلایل استفاده از آن در بتن

درزبند بتن که با عنوان درزگیر بتن نیز شناخته می‌شود یک نوع درزگیر با ساختار انعطاف‌پذیر بوده که از آن برای پر کردن درز های بتن و پوشش ترک‌های آن استفاده می‌شود. این ماده مانع از نفوذ آب، رطوبت، مواد شیمیایی و غیره به ساختار بتن شده و به افزایش مقاومت و پایداری آن کمک زیادی می کند. با آزاد گذاشتن درزها و ترک‌ های بتن شرایط برای نفوذ آب، رطوبت و غیره به ساختار بتن فراهم می‌شود که این رطوبت می‌تواند عامل مهمی در زنگ‌زدگی میلگردهای نهفته در آن باشد.

از طرفی افزایش حجم زنگ‌زدگی به مرور زمان به ساختار بتن فشار وارد کرده و همین موضوع نیز منجر به ترک خوردن بیشتر بتن می‌شود. همچنین این درزبندها می‌توانند متریال مناسبی برای پوشش درزهای انبساطی و انقباضی بتن باشند که در اثر تغییرات دمایی و حرکات سازه‌ای در بتن ایجاد می‌شوند.

 درزگیر بتن با قالب‌ ریزی کارگاهی

درزگیر بتن با قالب‌ریزی کارگاهی یکی از انواع درزگیر بوده که در محل اجرای پروژه و هم زمان با فرایند بتن‌ ریزی در قالب‌های بتن و یا در بین دو قطعه اجرا شده از آن جای می‌گیرد. این درزبند معمولاً از جنس لاستیک، پی وی سی و مواد هیدروفیلیک بوده که استفاده از آن در بتن مانع از نفوذ آب و رطوبت به ساختار آن از طریق ترک‌ها و درزهای اجرایی و انبساطی می‌شود. درزبند بتن با قالب کارگاهی ساختار جامدی دارد و حجم آن با اعمال فشار تغییری نمی‌کند.

انواع درزگیر بتن با قالب‌ ریزی کارگاهی

از انواع درزگیر بتن با قالب‌ریزی کارگاهی می‌توان به ماستیک‌ها، الاستومرهای سفت‌ شونده در برابر حرارت و مواد قابل ارتجاع در برابر حرارت اشاره کرد که در ادامه به معرفی آنها می‌پردازیم.

درزبند بتن از نوع ماستیک‌

در این نوع درزبندی از موادی با عنوان ماستیک استفاده می‌شود که از مایعات چسبناک تشکیل شده‌اند و با اضافه کردن پرکننده‌ها و الیاف تثبیت می‌شوند. این درزگیر بتن بیشتر در درزهایی کاربرد دارد که با کرنش کمی مواجه هستند و یا جابه‌جایی چندانی ندارند.

درزگیر بتن از نوع مواد قابل ارتجاع در برابر حرارت

از مواد قابل ارتجاع در برابر حرارت نیز برای درزگیری بتن استفاده می‌شود که در دسته درزبندهای با قالب‌ریزی کارگاهی قرار می‌گیرند. این درزگیرها که معمولاً از جنس قیر، قطران زغال سنگ و زفت هستند در برابر حرارت نرم می‌شوند و پس از اجرا مجدداً به ساختار سخت اولیه خود بازمی‌گردند.

درزگیر بتن از نوع الاستومر های سفت ‌شونده در برابر حرارت

الاستومرهای سفت ‌شونده در برابر حرارت از دیگر انواع درزبند بتن بوده که از آنها برای پوشش درزهای بتن، محافظت و آب‌ بندی آنها استفاده می‌گردد. این درزگیرها از جنس پلیمرهای پایه سیلیکونی، پلی‌یورتانی یا پلی‌ سولفیدی هستند وبا پخت حرارتی  و در دمای بالا به چسبندگی و استحکام نهایی می‌رسند. از دیگر ویژگی‌های این درزبندها می‌توان به مقاومت بالای آنها در برابر مواد شیمیایی و قابلیت چسبندگی بالای آنها به بتن، سنگ، فولاد و شیشه اشاره کرد.

کاربرد های درزبند بتن با قالب‌ ریزی کارگاهی

درزگیر بتن با قالب‌ریزی کارگاهی به دلیل ویژگی‌ها و مزایایی که دارد در بسیاری از زمینه‌های کاری مورد استفاده قرار می‌گیرد که در ادامه به چند مورد از رایج‌ترین آنها خواهیم پرداخت.

آب‌ بندی درزهای اجرایی با درزبند بتن

درزگیر بتن با قالب‌ریزی کارگاهی به دلیل نوع ساختار و ویژگی‌هایی که دارد می‌تواند انتخاب مناسبی برای آب‌ بندی درزهای اجرایی باشد. درزهای اجرایی در واقع به درزهایی گفته می‌شود که در اثر اجرای چندمرحله‌ای بتن در ساختار آن ایجاد می‌شوند. با استفاده از این درزبندها می‌توان از نفوذ رطوبت، آب، مواد شیمیایی و غیره به داخل درزها در دیوارهای حائل و فونداسیون‌های چندمرحله‌ای جلوگیری کرد.

پوشش درز های انبساطی با درزگیر بتن

درزهای انبساطی در واقع درزهایی هستند که در اثر تغییرات دمایی و انقباض و انبساط بتن ایجاد می‌شود که از درزبند بتن با قالب‌ریزی کارگاهی می‌توان برای پوشش آنها استفاده کرد. کف پارکینگ‌ها، پل‌ها، دیوارهای بلند، سازه‌های طویل و غیره از جمله زمینه‌های کاری هستند که از این درزبندها می‌توان برای پوشش آنها استفاده کرد.

استفاده از درزبند بتن در سازه‌های آبی و هیدرولیکی

در سازه‌های آبی و هیدرولیکی مسئله آب‌ بندی از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است که برای پوشش درزها در آنها می‌توان از درزگیر بتن با قالب‌ریزی کارگاهی استفاده کرد. سدها، استخرها، کانال‌های آب‌رسانی، حوضچه‌ها، مخازن ذخیره آب و غیره از جمله زمینه‌های کاری هستند که در آنها از درزبند بتن استفاده می‌شود.

استفاده از درزگیر بتن در سازه‌ های زیرزمینی و فونداسیون‌ ها

از دیگر کاربردهای درزبند بتن با قالب‌گیری کارگاهی می‌توان به استفاده از آن در سازه‌های زیرزمینی و فونداسیون‌ها اشاره کرد. از آن جایی که این سازه‌ها در تماس مستقیم با سطح آب‌های زیرزمینی و خاک مرطوب قرار دارند درزگیری آنها از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. این درزبندها در پوشش زیرزمین ساختمان‌ها، شفت‌های آسانسور و پارکینگ‌های زیرزمینی کاربرد دارند.

استفاده از درزبند بتن در سازه‌ های صنعتی و تصفیه‌ خانه‌ ها

سازه‌های صنعتی و تصفیه‌خانه‌ها از دیگر زمینه‌های کاری هستند که در آنها از درزگیر بتن با قالب‌گیری کارگاهی برای پوشش درزها استفاده می‌شود. این درزگیرها مانع از نفوذ مواد خورنده به ساختار بتن شده و از تخریب سازه جلوگیری می‌کنند؛ لذا از این نوع درزگیر بتن به صورت متداول در مخازن فاضلاب، حوض‌های جمع آوری پساب و غیره استفاده می‌شود.

مزایا و معایب درزبند بتن با قالب‌ ریزی کارگاهی

استفاده از درزبند بتن با قالب‌ریزی کارگاهی در پوشش درزها با مزایای بسیاری همراه بوده که از جمله آنها می‌توان به کارایی بالای این محصول در آب‌ بندی کامل و دائمی درزها اشاره کرد. همچنین امکان اجرای این درزبند در کارگاه و بدون نیاز به تجهیزات خاص وجود دارد. درزگیر بتن با قالب‌ریزی کارگاهی سازگاری بالایی با بتن دارد و از دوام و طول عمر بالایی نیز برخوردار است. البته این درزبند در کنار مزایای بسیاری که دارد از معایبی نیز برخوردار بوده که از جمله آنها می‌توان به هزینه اولیه نسبتاً بالای آن اشاره کرد. از طرفی نصب این محصول به دقت بالایی نیاز دارد و در صورت تماس با آب قبل بتن‌ ریزی از کارایی آن کاسته می‌شود.

نحوه اجرای درزبند بتن با قالب‌ ریزی کارگاهی

برای اجرای درزبند بتن با قالب‌ریزی کارگاهی در ابتدا لازم است محل درز از وجود هر گونه آلودگی مانند اثرات چربی، مواد سست، ذرات گردوغبار و غیره پاک گردد. پس از تمیزکاری محل درز و سطح بتن نوبت به نصب درزگیر می‌رسد که نوع پلاستیکی این محصول را می‌توان با استفاده از سیم فلزی یا گیره به قالب بست و در مکان خود ثابت نمود. از طرفی برای مدل واتر استاپ هیدروفیلیک نیز می‌توان از چسب مخصوص استفاده کرد که به چسباندن هر چه بهتر درزبند به بتن کمک زیادی می کند. در نهایت پس از جاگذاری درزگیر در بخش مورد نظر نوبت به فرایند بتن‌ ریزی می‌رسد که لازم است با دقت و ظرافت بالا انجام شود تا از ایجاد حفره در اطراف آن جلوگیری شود.

درزگیر بتن از پیش قالب‌ ریزی شده

درزگیر بتن از پیش قالب‌ ریزی شده همان‌طور که از عنوان آن پیداست نوعی درزبند آماده و از قبل طراحی شده بوده که در کارخانه و بسته به نیاز کاری شکل داده می‌شود. در ساخت این درزبند از متریال مختلفی چون لاستیک، مواد الاستومری، پی‌وی‌سی، فلز-لاستیک و غیره استفاده می‌شود و کاربرد گسترده‌ای در آب‌ بندی سازه‌های بتنی نوع پیش‌ساخته دارد. با استفاده از این درزگیرها می‌توان ترک‌ها و درزهای موجود در سازه‌های بتنی را پوشش داد و مقاومت و دوام بتن را بالا برد.

انواع درزگیر بتن از پیش قالب‌ ریزی شده

در این بخش قصد داریم به معرفی انواع درزبند بتن از پیش قالب‌ریزی شده و ویژگی‌های آنها بپردازیم که به صورت زیر است.

درزگیر بتن از نوع نوار های آب‌ بند

نوارهای آب‌بند در واقع صفحات فلزی با طراحی Z  یا N شکل هستند که جنس آنها می‌تواند از فولاد ضدزنگ، سرب یا مس باشد. نوع فولادی این نوارها استحکام و سختی بالاتری دارد و در طرف مقابل نوع مسی آنها از دوام بیشتری در برابر خوردگی برخوردار است. وصله کردن این نوارها با جوشکاری یا لحیم‌کاری صورت می‌گیرد و از آنها برای پوشش درزهای بتن استفاده می‌گردد. البته نوع لاستیک طبیعی و مصنوعی این نوارهای آب‌بند نیز در دسترس بوده که از انعطاف پذیری بالاتری برخوردار هستند.

درزبند بتن از نوع واشر های فشاری

از دیگر متریال کاربردی برای درزبندی بتن می‌توان به واشرهای فشاری اشاره کرد که در دسته درزگیرهای از پیش قالب‌ریزی شده قرار می‌گیرند. این واشرها از جنس اسفنج نئوپرن، اسفنج پلی اورتان و قیر رزینی هستند که با فشردن آنها در شیار بتن عملیات آب‌ بندی صورت می‌گیرد. البته برای اجرای یک درزبندی کامل و مؤثر لازم است واشر تحت فشار باشد. بیشتر کاربری این واشرها در مکان‌هایی است که فشار آب وجود نداشته باشد و یا این فشار در حد کم باشد. همچنین برای نگهداری هر چه بهتر واشرهای فشاری در محل درز از چسب استفاده می‌شود.

مزایا و معایب درزبند بتن از پیش قالب‌ ریزی شده

از مزایای درزگیر بتن از پیش قالب‌ریزی شده می‌توان به کنترل کیفیت بالای این محصول اشاره کرد که باعث می‌شود از کارایی و دوام بالایی برخوردار باشد. از طرفی این درزگیر از قابلیت تحمل حرکات سازه‌ای بالا برخوردار است و نیاز کمی به نگهداری دارد. ظاهر تمیز درزگیر بتن از پیش قالب‌ریزی شده و نصب سریع و آسان آن از دیگر مزایای این محصول می‌باشد. از معایب این درزگیرها نیز می‌توان به هزینه اولیه بالاتر آنها نسبت به دیگر مدل‌ها، نیاز به دقت بالا در آماده‌سازی این محصول و نصب سخت‌تر آنها در درزهای زاویه‌دار و نامنظم اشاره کرد.

کاربرد های درزگیر بتن از پیش قالب‌ ریزی شده

درزبند بتن از پیش قالب‌ریزی شده از کاربردهای گسترده‌ای برخوردار بوده و از این محصول در بسیاری از زمینه‌های کاری و به منظور پوشش درزهای بتن استفاده می‌شود که در ادامه به چند مورد از متداول‌ترین آنها خواهیم پرداخت.

پوشش درز های بین قطعات پیش‌ ساخته با درزگیر

از درزگیر بتن می‌توان در بین قطعات بتنی نصب شده در سازه‌های پیش‌ساخته استفاده کرد. با استفاده از این درزبندها می‌توان درزها را آب‌ بندی کرد و از نفوذ آب‌وهوا به داخل آنها جلوگیری نمود. کاربرد متداول این محصول در دیوارهای پیش‌ساخته بتنی، سازه‌های مدولار، دال‌های سقف و کف پیش‌ساخته است.

استفاده از درزبند بتن در پل‌ ها و سازه‌ های تحت ترافیک

پل‌ها و سازه‌های تحت ترافیک به‌ویژه رمپ‌های پارکینگ طبقاتی و باند فرودگاه‌ها از دیگر زمینه‌های کاری هستند که در آنها از درزگیر بتن از پیش قالب‌ریزی شده برای پوشش درزهای انبساطی استفاده می‌شود. با کمک این درزگیرها می‌توان حرکات ناشی از ارتعاشات، تغییر دما و بار زنده را جذب کرد و بتن اجرا شده برای عبور وسایل نقلیه را یکپارچه و مقاوم نمود.

استفاده از درزگیر بتن در تونل‌ ها و مترو ها

کاربرد دیگر درزبند بتن از پیش قالب‌ریزی شده به استفاده از آن در تونل‌ها و خطوط مترو برمی‌گردد که از آن برای پوشش فضای بین قطعات پیش‌ساخته بتنی استفاده می‌شود. با استفاده از این درزگیرها می‌توان از نفوذ آب‌های زیرزمینی به داخل این فضاها جلوگیری کرد و فشار هیدرولیکی وارده بر این بخش‌ها را کنترل نمود.

استفاده از درزبند بتن در مخازن و سازه‌ های آبی پیش‌ ساخته

در کنار موارد فوق از درزگیر بتن از پیش قالب‌ریزی شده می‌توان در مخازن و سازه‌های آبی پیش‌ساخته نیز استفاده کرد. این درزگیرها متریال بسیار مناسبی برای آب‌ بندی محل اتصال قطعات پیش‌ساخته در سازه‌های آبی به‌ویژه تصفیه‌خانه‌ها، مخازن آب و استخرهای پیش‌ساخته هستند.

استفاده از درزگیر بتن در کانال‌ ها و آبرو های پیش‌ ساخته

کاربرد دیگر درزبند بتن از پیش قالب‌ریزی شده به استفاده از آن در کانال‌ها و آبرو های بتنی پیش‌ ساخته مربوط می‌شود که از آن در بین قطعات پیش‌ساخته کانال‌ها استفاده می‌شود. با این کار می‌توان مسیر کانال و آبرو را به صورت کامل و بدون نشتی آب‌ بندی کرد.

استفاده از درزبند بتن در کف‌ ها و دال‌ های صنعتی

کف‌ها و دال‌های صنعتی همانند دال های بتنی از دیگر زمینه‌های کاری هستند که در آنها از درزگیر بتن برای پوشش درز و فضای بین دال‌ها استفاده می‌شود. نصب این درزگیرها مانع از ورود آب، مواد شیمیایی، گردوغبار و غیره به داخل این بخش‌ها می‌شود و می‌توانند انتخاب مناسبی برای کف سوله‌های صنعتی کف سردخانه‌ها و سالن‌های تولید باشند.

استفاده از درزگیر در دیوار های حائل و بلوک‌ های پیش‌ ساخته

از دیگر کاربردهای درزبند بتن از پیش قالب‌ریزی شده می‌توان به استفاده از آن در دیوارهای حائل و بلوک‌های پیش‌ساخته اشاره کرد. این درزگیرها در بین بلوک‌های بتنی قرار می‌گیرند و از نفوذ آب و خاک به این بخش‌ها جلوگیری می‌کنند.

نحوه نصب درزبند بتن از پیش قالب‌ ریزی شده

برای درزبندی بتن نخست باید محل درز آماده‌سازی شود که برای این کار لازم است سطح بتن از وجود هر گونه آلودگی اعم از دوغاب، گردوغبار و چربی پاک گردد. در مرحله بعد و در صورت نیاز جهت چسبندگی هر چه بهتر درزگیر بتن لازم است از پرایمرهای مخصوص استفاده شود. برای نصب درزبند بتن نوع فشاری معمولاً از یک ابزار مکانیکی استفاده می‌شود که از طریق آن می‌توان درزگیر را در محل درز جای داد. برای نصب نوع چسبی این محصول نیز از چسب اپوکسی استفاده می‌شود که بر روی سطوح بتن اعمال می‌گردد. در نهایت پس از اجرای درزگیر بتن لازم است تست آب‌ بندی بر روی آن صورت گیرد تا از اجرای صحیح و اصولی آن اطمینان حاصل شود.

تفاوت درزگیر بتن از پیش قالب‌ ریزی ‌شده با درزبند بتن قالب‌ ریزی کارگاهی

درزگیر بتن از پیش قالب‌ریزی ‌شده در مقایسه با درزبند بتن قالب‌ریزی کارگاهی از نظر نوع متریال مورد استفاده در طراحی آنها، محل ساخت، میزان مقاومت این درزگیرها در برابر فشار و سایش، دقت ابعادی، سرعت نصب، هزینه اولیه و نوع کاربری دارای یک سری تفاوت بوده که در جدول زیر به آنها پرداخته شده است.

کلام پایانی

هر سازه بتنی که در معرض تغییرات دمایی، نشست‌های زمین و تنش‌های وارده قرار دارد ممکن است دچار ترک شود و بر روی آن درزهایی نمایان شود. این درزها می‌توانند بستر مناسبی برای نفوذ رطوبت و مواد شیمیایی به داخل بتن باشند و مقاومت و دوام آن را کاهش دهند. از این رو لازم است این درزها و ترک‌ها به وسیله یک متریال مناسب پوشش داده شوند که درزگیر بتن می‌تواند یک انتخاب مناسب برای این کار باشد. درزبند بتن در دو نوع از پیش قالب‌ریزی شده و با قالب‌ریزی کارگاهی در دسترس بوده که بسته به شرایط کاری می‌توان از آنها در مهار ترک‌ها و درزهای بتن استفاده کرد. این درزگیرها از نظر ساختار، کارایی و نحوه اجرا تفاوت‌هایی با هم دارند که قبل از استفاده از آنها لازم است مورد توجه قرار گیرند.